Tagarchief: Armatuur

Stel zelf je armatuur samen

foto-cubit-kopieren
Lees het gehele artikel

Een gepersonaliseerde tafelarmatuur, dat klinkt als muziek in de oren van elke designliefhebber.

Dankzij de Duitse fabrikant Cubit is dit mogelijk. Ontwerpers Jeannette Bastisch en Ariane Ernst ontwikkelden een modulaire tafelarmatuur. Iedereen die dat wil, stelt met een online 3D-configurator een uniek exemplaar samen. De beschikbare bouwstenen zijn: twee lampenkappen (cake en tube) in zes kleuren, vijf tussenelementen (cake, globe, cone, egg en pipe) in zes kleuren en vier afwerkingen, en twee basissen (big foot en slim foot). Het aantal mogelijke combinaties hiermee is schier eindeloos. De tafelarmatuur is de derde telg in de modulaire familie van Cubit, naast de sofa en het reksysteem.

100 jaar richtbaar licht

foto-1-midgard_aangepast-kopieren
Lees het gehele artikel

Net na de Eerste Wereldoorlog kocht Curt Fischer een fabriek waar industrieel porselein werd vervaardigd. De merknaam Midgard volgde al snel en meteen rolden de eerste verlichtingsarmaturen van de band. Zonder het zelf te beseffen zorgde Fischer in 1919 voor een revolutie van formaat.

Richtbaar licht. Vandaag een evidentie, in 1919 totaal onbestaande. Net na de Eerste Wereldoorlog richtte de economie zijn rug en de vraag naar een hele reeks producten steeg. Het resultaat: langere werkdagen, ook bij (invallende) duisternis. De verlichting van de productiehallen gebeurde in die tijd uitsluitend met plafond- en pendelarmaturen. Maar zo zorgden de arbeiders wel zelf voor storende schaduwen. Curt Fischer, een uitvinder pur sang, kwam met de oplossing: een verstelbare arm die aan de muur werd bevestigd en die kon open- en dichtplooien. Dankzij deze arm trokken de werknemers het geheel naar zich toe om de armatuur daar te plaatsen waar het voor hen best uitkwam. Bovendien plooide de arm niet automatisch terug wanneer ze deze loslieten.

Een originele foto uit het enorme archief van de Duitse fabrikant.

 

Uitvinding na uitvinding

Op 26 november 1919 patenteerde Fischer zijn uitvinding en onder de naam Midgard begon de productie en de verkoop. Al snel volgden nieuwe designs, waaronder de bekende modellen TYP 113 en TYP 114. TYP 113, ook wel ‘De Zweep’ genoemd omwille van zijn gebogen arm, vond haar weg naar de metaalworkshop van Bauhaus in Dessau en de privéwoning van Walter Gropius, de stichter van Bauhaus. Fischer zorgde eveneens, al in 1922, voor de eerste verblindingsvrije, roteerbare en asymmetrische reflector met een perfect richtbaar licht dat bovendien de ogen van de werknemers vlakbij beschermde.

TYP 113 viel in de smaak bij de stichter van Bauhaus, Walter Gropius.
(Beeld: Jenner Egberts foto en film)

 

Ups en downs

Tijdens en na de Tweede Wereldoorlog doorzwom het bedrijf enkele woelige watertjes. Wolfgang Fischer, zoon van oprichter Curt, slaagde erin om de fabrikant naar veilige oorden te brengen en hernoemde de firma tot Midgard Licht. In 2015 kochten David Einseidler en Joke Rasch de rechten op Midgard, alle bestaande machines, lamponderdelen en het enorme archief van de firma, bestaande uit originele brieven, documenten, foto’s en honderden tekeningen en schetsen die Curt Fischer maakte. Na een verhuis naar Hamburg en de modernisering van de productielijn startte de fabrikant in 2017 met de productie van de Machine Lamp, een ontwerp van Curt Fischer uit 1930. Vandaag wordt deze aangeboden in twee families: de Midgard TYP 500 (met de originele basis) en de Midgard TYP 550 met draaibare basis. Een heruitgave van de Spring-armatuur volgde in het najaar van 2017. De verstelbare armatuur waarmee het verhaal van Midgard begon, krijgt – heel toepasselijk – dit jaar een heruitgave. 

Designicoon met vleermuis-looks

foto-1-martinelli-luce-kopieren
Lees het gehele artikel

Een armatuur gemaakt voor een winkel in Parijs die uitgroeit tot één van de bekendste armaturen ter wereld. Dat is het boeiende levensverhaal van Pipistrello, een ontwerp uit 1965 van de Italiaanse architecte en ontwerpster Gae Aulenti.

Pipistrello werd oorspronkelijk ontworpen voor de Olivetti-winkel in Parijs.

 

Pipistrello is een designmijlpaal, zowel in Italië als internationaal. Ook de curatoren van de grote tentoonstelling ‘Storie. La storia e le storie del design italiano raccontate attraverso 180 pezzi iconici del Novecento’ in Milaan waren hiervan overtuigd en ze namen Pipistrello op als één van de getoonde items. De introductie van de exhibitie wond er geen doekjes om: ‘de geselecteerde iconen werden geïdentificeerd als de meest representatieve wat betreft Italiaans design omwille van hun technische en vormelijke innovatieve kwaliteiten, hun esthetiek, het experimentele dat ze belichamen, hun herkenbaarheid en hun succes bij het publiek’.   

Gae Aulenti bij haar meest bekende ontwerp.

 

Vleermuis

Gae Aulenti is een gerenommeerde architecte die onder meer de leiding had over de verbouwing van het voormalige Parijse treinstation Gare d’Orsay tot het gekende Musée d’Orsay. Naast haar activiteiten als architecte ging ze op regelmatige basis aan de slag als ontwerpster. De tafelarmatuur Pipistrello is één van haar gekende ontwerpen, getekend speciaal voor de Olivetti-winkel in Parijs. Wie naar de armatuur kijkt, kan niet om de opvallende lampenkap heen. Het designfeature heeft veel weg van de vleugels van een vleermuis en dat verklaart ook meteen de naam van de armatuur. Pipistrello betekent immers vleermuis in het Italiaans. Het ontwerp gaat echter verder dan uitsluitend design. Aulenti zorgde eveneens voor een telescopisch mechanisme waarmee de hoogte van de voet naar wens kan worden aangepast. De Italiaanse fabrikant Martinelli Luce produceerde de armaturen. Oorspronkelijk bestond Pipistrello in twee uitvoeringen, eentje met een witte en eentje met een donkerbruine, bijna zwarte voet. Vandaag zijn meerdere afwerkingen beschikbaar zodat we beslist van een iconische familie kunnen spreken. Martinelli Luce creëerde eveneens een moderne versie met led en zorgde voor een klein broertje, de Mini Pipistrello. Van deze, letterlijk kleinere, versie bestaat een draadloos en dus draagbaar model dat, eens volledig opgeladen, een autonomie van zes branduren heeft. 

Een icoon maak je niet zomaar

foto-1-iconische-armaturen-kopieren
Lees het gehele artikel

Sla je er een verklarend woordenboek op na, dan vind je bij het woord icoon dat het gaat om een Oosters-christelijke religieuze afbeelding van Christus, Maria, heiligen of kerkelijke feesten. Wees gerust, we gaan het hier niet hebben over eender welke religie. Wel over de verering van het moois dat de verlichtingswereld ons al heeft gebracht.

We komen van ver. Nog niet zo gek lang geleden werd de elektriciteit ‘uitgevonden’. Licht was er al langer, in de oudheid was het immers gelukt om vuur te maken. Het bleek meteen van goudwaarde. Vuur zorgde in die tijd voor veiligheid, warmte en licht. Kaarslicht werd later dé lichtbron bij uitstek, vandaag hebben we het er enkel over wanneer we de romantische toer opgaan.

En toen was er licht! Een technologische en esthetische revolutie kwam op gang.

 

Technologische vooruitgang

Kaarslicht is echter ook maar kaarslicht. Gezellig, maar veel kan je er niet bij doen. Na de olielampen zorgde de komst van elektriciteit voor een grote verandering. En met de technologische vooruitgang – niet alleen qua elektriciteit en lampen, maar doorheen alle sectoren – groeiden ook de mogelijkheden om ‘er iets mee te doen’. De industriële revolutie maakte het namelijk mogelijk om met allerlei materialen aan de slag te gaan en er functionele, maar ook mooie dingen mee te doen.

Het oog wil ook wat

Dankzij de nieuwe technologieën kregen ontwerpers meer vrijheid. Plots was zoveel meer mogelijk, niet alleen omwille van de almaar beter wordende lampen. Ook de machines die de armaturen maakten werden beter en beter. En de mogelijkheden om verschillende materialen te behandelen en te bewerken waren er. Een ware speeltuin voor ontwerpers. En toch moest er nagedacht worden. Want het licht moest wel daar komen waar het moest zijn, waar het nodig is. Technologie en esthetiek hand in hand. Omdat het kon.

Armaturen van weleer. Nuttig, robuust én mooi.

 

Iconische armaturen

Vandaag is het allemaal vanzelfsprekend. Wordt het een beetje donker, dan drukken we op de schakelaar en het licht brandt. Meer zelfs: de app op onze smartphone vervangt regelmatig de schakelaars zodat we zelfs niet meer hoeven recht te staan. Veeleisend als we zijn, vinden we het eveneens vanzelfsprekend dat de armaturen die voor het broodnodige licht zorgen er allemaal piekfijn uitzien. Design om ter mooist, technologie zo baanbrekend als maar kan,… En toch zien we vandaag meer en meer heruitgaves van armaturen van weleer. Buiten de lichtbron – het moet immers led zijn vandaag – verandert er amper iets aan het uiterlijk. Bij verschillende fabrikanten zien we voorbeelden van armaturen die sinds hun lancering onafgebroken geproduceerd zijn, eveneens met enkel wat aanpassingen aan de lichtbron. Qua design en technologie hun tijd ver vooruit, echte iconen!  

Past die armatuur in de kamer?

foto-3-apollo-ar_aangepast-kopieren
Lees het gehele artikel

In de zoektocht naar de perfecte armatuur komen heel veel modellen van heel veel fabrikanten op ons af. Daaruit een keuze maken, is haast onbegonnen werk. Laat staan inschatten of een bepaalde armatuur wel ‘past’ in de setting. De LuminAiRe app geeft gelukkig een duwtje in de rug.

De LuminAiRe app is het geesteskind van een Duitse interieurarchitect, zijn echtgenote en een business partner uit India. Alle drie hebben ze al jarenlang ervaring in de verlichtingssector. Michael Immecke werkte vroeger namelijk bij Dial waar hij trainingen gaf aan iedereen die met het programma Dialux aan de slag wilde gaan. Niet alleen in Duitsland maar wereldwijd. Zijn business partner is invoerder/agent van verschillende merken. Verlichting is hen dus niet onbekend. In 2018 legden ze de eerste contacten met fabrikanten tijdens de Light+Building, vandaag zijn al 15 fabrikanten met hun toestellen in de app aanwezig. Gesprekken met bijkomende verlichtingsmerken lopen, ook met Belgische spelers.

De eerste foto ooit gemaakt met de app, in het huis van de ontwikkelaar zelf.

 

Wereldwijd populair spel

“Veel mensen kennen het probleem”, schetst Immecke. “Ze zijn onder meer op zoek naar een nieuwe armatuur voor boven de keukentafel. Hun zoektocht brengt hen naar een aantal mogelijke armaturen. Maar sommige klanten ‘zien’ niet of niet voldoende of een armatuur wel past in die omgeving. Je kan dit vergeleken met mensen die de muren willen schilderen, maar eerst met een paar mogelijke kleuren op de muur een vlakje schilderen om een beter beeld te krijgen. Hoe los je dit op met (grote) armaturen? Een probeermodel meenemen naar huis kan, maar is omslachtig. En wat gebeurt er met die modellen? Na een aantal keren gebruiken, verdwijnen ze op de schroothoop. Het idee van de app groeide, zeker toen we met Pokémon Go zagen welke mogelijkheden Augmented Reality bood.”

Geen dikke boeken meer

Elke verlichtingsfabrikant beschikt wel over een catalogus waarin alle producten van die fabrikant verzameld worden. Dat is vaak een dik naslagwerk. Voor eindklanten onbegonnen werk, zeker als je producten van verschillende fabrikanten met elkaar wil vergelijken. Daar komt de app zeker goed van pas. In plaats van een stapel dikke boeken is een smartphone of tablet voldoende. De app is gratis. “Voorlopig is de app enkel beschikbaar voor iOS”, geeft Immecke aan. “Een iPhone 6S of hoger of een iPad van 2017 of later zijn nodig. Deze ‘beperking’ ligt in de chips die deze toestellen aan boord hebben. We leggen momenteel de laatste hand aan de app voor Android-toestellen zodat ook gebruikers hiervan met de app aan de slag kunnen.”

Ook qua buitenverlichting is de app een handig hulpmiddel.

 

Toegevoegde waarde voor fabrikanten

De werkwijze is eenvoudig. Gebruikers selecteren voor welke locatie ze een armatuur zoeken: eerst of de locatie binnen of buiten is, dan meer concreet waar de armatuur moet komen. Op die manier filtert de app meteen welke toestellen in aanmerking komen en welke niet. Augmented Reality laat toe om virtuele en echte objecten samen te brengen in één beeld, kortom: de in de app gekozen toestellen in de kamer te zetten. “Uit gesprekken met fabrikanten blijkt dat ze zeker geïnteresseerd zijn”, aldus Immecke. “Des te meer wanneer we uitleggen dat ze enkel moeten aanduiden welke armaturen ze in de app willen zien. Wij programmeren, implementeren en ontwikkelen constant nieuwe features en updates (minimum 4 per jaar) die gratis beschikbaar zullen zijn. Vandaag is het mogelijk om de armaturen in de setting te zien, met daarbij ook hoe het licht ‘valt’. In de toekomst zal het mogelijk zijn om, na selectie van de gewenste armatuur, de adressen door te krijgen van de dichtstbijzijnde winkels of vertegenwoordiging van dat merk om de toestellen aan te schaffen.”  

Nabeschouwing EUROLUCE | Onontgonnen terrein

foto-3-kreon-kopieren
Lees het gehele artikel

Een experiment met materialen en vormen leidt tot de eerste decoratieve lijn in het gamma van Kreon. Op het eerste zicht lijkt Oran inderdaad een buitenbeentje te zijn, zowel qua vorm als materiaal. Wie dieper kijkt naar de armatuur, ontdekt het Kreon-jasje dat aan elke armatuur in het gamma kleeft.

Met Oran betreedt de Belgische verlichtingsfabrikant Kreon een tot vandaag onbekend terrein. Waar we strakke concepten en geometrische ontwerpen ‘verwachten’, brengen ze met Oran een reeks pendelarmaturen die bestaan uit handgeblazen glas. Over het ontwerp en de afmetingen werd, helemaal passend in de stijl van Kreon, grondig nagedacht. Noem Oran dus zeker niet zomaar een reeks pendelarmaturen bestaande uit een platte schijf met daaronder een lichtbron. De inspiratie voor Oran vond de fabrikant zowel in de architectuur als in de natuur. Voeg daarbij de basisprincipes ‘eenheid in ontwerp, eenvoud in techniek en precisie in detail’ en Oran past, ondanks het decoratieve karakter, perfect in het rijtje Kreon-armaturen.

Kreon

De Oran-reeks bestaat uit pendel- en plafondinbouwarmaturen.

 

De verhoudingen kloppen

“Kreon zou Kreon niet zijn moest er geen verhaal gekoppeld zijn aan de creatie van Oran”, aldus Kristof Pycke, art director van Kreon. “Oran is het resultaat van een experiment met glas en het verder sleutelen en finetunen van bepaalde vormen. Voor Oran lieten we ons inspireren door het plastisch getal. De Nederlandse priester en architect Dom Hans van der Laan ontwikkelde dit plastisch getal, een speciale verhouding waarmee een hele reeks van met elkaar verbonden verhoudingen samenhangt. De vormgeving van Oran is gestoeld op dit plastisch getal. Zo heeft de platte schijf bijvoorbeeld een dikte van 10 cm om de verhoudingen te doen kloppen, dit in tegenstelling tot een zo dun mogelijke schijf die misschien meer in de lijn van de verwachtingen zou liggen. De vormen die we gebruiken zijn op zich niet nieuw, de manier waarop ze in Oran toegepast zijn is dat wel. Een ‘hertaling’ naar de Kreon-taal.”

Naast een theoretisch model uit de architectuur vonden de ontwerpers ook inspiratie in de natuur, meer bepaald bij een sponsachtige, zwemmend in Japanse wateren, met een mooi klinkende naam. De vorm en de structuur van het venusmandje werden vertaald tot de unieke vorm die de reflector binnenin het glas van Oran heeft. Kreon koppelt het artisanale aspect (het handgeblazen glas) aan een moderne productietechniek. De reflector wordt immers vervaardigd met een 3D-printtechniek. “Aan de basis van Oran ligt een experiment met vormen en materialen”, geeft Pycke aan. “De productie is dat evenzeer. We bekijken hoe we moderne technologieën blijvend kunnen inzetten op een zo efficiënt mogelijke manier.”

Kreon

Het venusmandje ligt aan de basis van de speciale vormgeving van de reflector, gemaakt met een 3D-printer.

 

Voorgesteld en beschikbaar

Oran geniet het volste vertrouwen van Kreon, getuige daarvan de vele events om de eerste decoratieve lijn van de fabrikant voor te stellen. Tijdens de voorbije Salone del Mobile (met deelbeurs Euroluce) organiseerde Kreon in de eigen permanente showroom in Milaan een groot event. Oran was er de blikvanger. Ondertussen is de collectie beschikbaar en werden de eerste projecten reeds afgerond, met voorop het Antwerpse restaurant Mesa. De ‘Tastes of the World’-keuken van Tomorrowland proeven, gebeurt hier in het licht afkomstige van enkele Oran-pendelarmaturen.

Licht in het donker dankzij een app

img_0220b-kopieren
Lees het gehele artikel

Het vinden van de perfecte armatuur op de juiste plaats is een lastige taak. Inschatten hoe een armatuur eruit ziet in een eigen ruimte is nog dat tikkeltje moeilijker, of je nu fabrikant, dealer of consument bent. De LuminAiRe app lost dit op met behulp van de meest geavanceerde technologie. Augmented Reality voegt immers virtuele elementen toe aan een bestaande omgeving. Waarom dan niet deze technologie gebruiken? LuminAiRe geeft de armaturen weer op exact die plaats waar je ze hebben wil, geometrisch correct en met de juiste lichtverdeling. De app, zowel op smartphone als tablet te gebruiken, werkt snel en biedt bovendien de mogelijkheid screenshots te maken en te delen. Vertegenwoordigers van fabrikanten kunnen dankzij deze app een duidelijke meerwaarde bieden aan hun klanten. Alle gewenste productinformatie tot zelfs productvideo’s kunnen in de app opgenomen worden.

Maak eens een armatuur van gipsafval

estiluz-revolta-acoustic-kopieren
Lees het gehele artikel

Gipsafval van stukadoors is een grote reststroom in de bouwsector. Dat ontging ook Marten van Leeuwen van More Circular niet.

Hij ontwikkelde een proces waarbij een nieuw bruikbaar pleister wordt gemaakt van dat gipsafval. Het nieuwe materiaal is het hoofdbestanddeel van Archy, een collectie pendelarmaturen die niet alleen voor licht in huis zorgen, maar waarbij de eigenaar dus ook zijn bijdrage levert aan het verminderen van wat weggegooid wordt. More Circular haalt het gipsafval zelf op bij de stukadoors die daardoor aan kosten besparen (geen tripjes naar het stort meer). Bijkomende troef in het circulair verhaal: wie de armaturen beu is, kan deze terug bezorgen aan More Circular dat er opnieuw iets nieuw mee creëert. Archy is beschikbaar in twee versies en telkens drie mogelijke formaten.

up 40: comeback van een armatuur uit de jaren 80

kreon
Lees het gehele artikel

KREON

Up werd voor het eerst gelanceerd in de jaren 80 als deel van de up-side-down reeks, die vertrok vanuit verlichting in de grenzen van de ruimte. In 2011 werd een nieuwe variant van 165 millimeter gelanceerd, die voor het eerst te zien was op Euroluce in Milaan. Enkele jaren later volgde een kleinere versie, kreon up 80. De nieuwste up-armatuur, up 40, is meteen ook de kleinste, met een zichtbare breedte van 40 millimeter. Net zoals de andere kreon-families, zoals downlight, cana en dolma, wordt de up-reeks vervolledigd door een 40-variant.

Door weer en wind

Het kleinste product uit de kreon up-familie valt op door zijn minimalisme en optische functionaliteit. Dankzij het kleine formaat, biedt kreon up 40 evenveel toepassingsmogelijkheden voor de architect dan zijn grotere voorgangers. De armatuur kan zowel binnen als buiten gebruikt worden, het toestel heeft namelijk een Ip67-waarde. Het is met andere woorden stof- en waterbestendig, en dus bijvoorbeeld geschikt voor architecturale verlichting van de tuin of buitengevel. Ook de huls van marine-grade aluminium en roestvrijstaal zorgen ervoor dat de verlichting de guurste omstandigheden kan doorstaan.

Verticale verlichting, zonder verblindend effect

kreon up 40 is verkrijgbaar in een vierkante en een ronde uitvoering, afgewerkt met zwart of wit gehard glas. De rand in gezandstraald roestvast staal (naturel of zwart PVD-coating) zorgt voor een verfijnde toets. Spots die van beneden naar boven schijnen, hebben wel eens een verblindend effect, maar bij kreon up 40, net zoals bij andere kreon armaturen, is de LED-module diep in de armaturen geplaatst. Hij kan bovendien optioneel voorzien worden van een antiverblindingslouver. Die louver maakt het verder ook mogelijk om het licht tot op de millimeter te richten, om zo verticale verlichting te creëren die het gebouw volledig tot zijn recht brengt. Naast een uplighter, is er van kreon up 40 ook een opbouw-downlighter verkrijgbaar.